Porządkujemy cmentarz wojenny - Mazowieckie Stowarzyszenie Historyczne Exploratorzy.pl

Porządkujemy cmentarz wojenny

Zakończyliśmy pierwszy etap porządkowania cmentarza żołnierzy poległych na froncie I wojny światowej. Datą rozpoczęcia działań był dzień 15 maja 2011 r.Cmentarz położony jest przy trasie z Warszawy na Mazury w miejscowości Dzierżanowo w połowie drogi między Pułtuskiem a Makowem Mazowieckim.

Inicjator a w konsekwencji kierujący pracami kol. Hubert Porębski, zaraził pomysłem pozostałych członków Mazowieckiego Stowarzyszenia „Exploratorzy.pl”, którzy entuzjastycznie przystąpili do działań „z nakazu serca”. W ruch poszły piły, sekatory, grabie, siekiery.

Nekropolia, wkomponowana w mazowieckie pola stwarza nastrój sielanki, beztroski, spokoju. Dopiero po zagłębieniu się w historię tych ziem, dowiedzieć się można, jak bardzo nasiąknięte są krwią żołnierską, przelaną przez wiele nacji, we wszystkich konfliktach, jakie przetoczyły się przez ziemie Polski. Pamiętamy przecież także, że Polacy w tym dramatycznym czasie walczyli i umierali po każdej stronie konfliktu, w różnych mundurach, ale z jednym celem, który został w niedalekiej przyszłości wywalczony, a była to upragniona niepodległość.

Okolice Pułtuska swego czasu nazwane zostały bramą Prus Wschodnich i po prześledzeniu bitew wydaje się, że furta tej bramy jest właśnie tu. To przez wieś Dzierżanowo w dniach 24 i 25 lipca 1915r. przebiegała linia frontu. Był to fragment pierścienia niemieckiego okrążającego przedmoście Pułtusk broniony przez wojska rosyjskie. Zażarta bitwa w tej okolicy poskutkowała ofiarami po obydwu stronach, w wyniku czego powstało kilka cmentarzy rozrzuconych po pobliskich polach.

Jadąc z Dzierżanowa do sąsiednich Szwelic, wsi z urokliwym kościółkiem przygodny podróżny nie zwróciłby uwagi na kępę drzew, krzewów i chwastów położoną przy samej drodze. Nie zauważyłby tablic, krzyży, mogił zarośniętych chaszczami i przysypanych stertą śmieci.

W spotkaniach z okoliczną ludnością przewija się wątek pochowanych tu młodych, 19-letnich żołnierzy. To dało dodatkowy asumpt do zajęcia się zapomnianą nekropolią.

Mazowieckie Stowarzyszenie Historyczne „Exploratorzy.pl” wystąpiło z oficjalnym pismem do gospodarza terenu – Wójta Gminy Szelków – o wyrażenie zgody na przeprowadzenie prac i po przychylnej odpowiedzi, przystąpiło do działania.

I tak oto została „odkurzona” historia tego miejsca:

1. Okoliczna ludność potwierdziła nasze przypuszczenia, że cmentarz był bardzo „gościnny” i przyjął doczesne szczątki poległych z okolicznych czterech cmentarzy wojennych z I wojny światowej ekshumowanych i przeniesionych tu w latach 1940 – 1944 a także poległych żołnierzy w II wojnie w 1945 r.


2. Znaleziono kamień nagrobny z jednego z czterech wyżej wymienionych cmentarzy, znajdujący się obecnie na polu uprawnym w związku z czym po żniwach, po uzgodnieniu z właścicielem pola, zostanie przeniesiony na właściwe miejsce.


3. W dniu rozpoczęcia prac, jak i w następnych, odwiedzające nas grupy miejscowej ludności wykazały pełne poparcie i zadowolenie z działań MSHE. Można wywnioskować, że źle się wszystkim żyło ze świadomością zaniedbania miejsca pochówku. Cieszy nas zwłaszcza informacja od mieszkańców bezpośrednio sąsiadujących z cmentarzem o zabezpieczeniu dwóch tablic nagrobnych.

 

4. Została nawiązana współpraca z forum niemieckim w celu poszerzenia informacji i listy poległych, czego są już pierwsze efekty.

5. Prowadzimy poszukiwania innych płyt nagrobnych, które według okolicznej ludności znajdowały się na cmentarzu jeszcze w latach 90.

 

6. W trakcie oczyszczania terenu cmentarza wyłoniły się kamienie, którym przyjrzymy się dokładnie, czy nie ma wśród nich kamieni nagrobnych. Działania są bardzo pracochłonne i czasochłonne, ale posuwamy się cały czas do przodu. W ramach MSHE ścierają się pomysły dotyczące ostatecznego zagospodarowania i wyglądu nekropoli i wierzymy, że ostatecznie wybierzemy najlepszą z możliwych propozycji. Liczymy tu także dalej na wsparcie samorządu lokalnego.


7. Ciąg dalszy nastąpi…

Dziękujemy Panu Hinrichowi Dirksen z Niemiec
za udzielenie pomocy naszemu Stowarzyszeniu przy tworzeniu
listy poległych spoczywających na cmentarzu wojennym we wsi Dzierżanowo.


We thank Mr. Hinrich Dirksen from Germany
for assistance to our Association in creating of a fallen soldiers’ list
incumbed in the World War I cemetery in the Dzierżanowo village.


Wir danken Herrn Hinrich Dirksen aus Deutschland
für die Hilfe bei der Erstellung der Liste der gefallenen Soldaten,
die auf dem Kriegsfriedhof in Dorf Dzierżanowo / Polen, ruhen.


Nous remercions monsieurs Hinrich Dirksen
pour son aide a notre Societe pendant les preparations
du liste des soldats qui gisent dans le cimetière a Dzierżanowo.

Dodaj komentarz

Post Navigation